Reklama
Reklama

Zniszczona w powstaniu warszawskim kamienica na Woli popada w ruinę. Janusz Korczak miał zatargi z meliną w tym miejscu

fot. Adrian Grycuk
fot. Adrian Grycuk

W przedwojennej kamienicy przy ul. Waliców 14 w Warszawie mieszkał artysta malarz Maurycy Szlengel i jego syn Władysław Szlengel, poeta warszawskiego getta. W czasie wojny kamienica znalazła się właśnie w granicach warszawskiego getta i mieszkało tu kilkadziesiąt osób. Co ciekawe, był tylko jeden dzwonek i należało dzwonić wedle instrukcji, która zachowała się do dziś:

"Lurie 1 raz
Rotsztajn 2 razy
Rogozińscy 4 razy
Koplewicz 5 razy
[Władysław] Szlengel / [Michał] Brandsteter 3 razy
Lunia 2 krótkie
Wanda 2 długie
Służba porządkowa i Werkszuc 6 razy głową"

Janusz Korczak w swoich pamiętnikach wspomina, że miał dwa zatargi "z meliną wytwornego domu Waliców 14", ponieważ w czasie obrony Warszawy we wrześniu 1939 roku "w łajdacki sposób" odmówiono mu pomocy, by konającego żołnierza przenieść do bramy tej kamienicy.

Cały front kamienicy runął w trakcie walk powstania warszawskiego. Frontu nigdy nie odbudowano, w oficynach jeszcze do 2004 roku mieszkali ludzie. Kamienica dziś należy do miasta, a przedwojenni właściciele nie zgłosili się z roszczeniami. Miasto deklarowało chęć rewitalizacji tego miejsca, organizując nawet debatę na ten temat przy udziale Historii Żydów Polskich POLIN. Chciało zrealizować to w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego, samemu dając nieruchomość, aby to prywatny podmiot podjął się remontu i zarządzał obiektem. Do tej pory jednak nie ma żadnych konkretów w tej sprawie, a dyskusja toczy się od lat. Od 2012 roku, kamienica formalnie jest zabytkiem.

Kamienica ta (wraz z sąsiednimi, zachowanymi w nieco lepszym stanie) wielokrotnie intrygowała architektów, którzy - czasem z własnej inicjatywy przygotowali projekty odbudowy. Jedną z ciekawszych koncepcji jest projekt architektów z "Grupa 5 Architekci". Architekci zaproponowali przekształcenie obiektu na cele użyteczności publicznej. Koncepcja zakłada nową architekturę w miejscu sąsiednich budynków oraz odbudowę oficyn, ale nie odbudowywanie frontu kamienicy, co dałoby wymowną pustkę.

Maksymalna liczba znaków: 1000
Nie jesteś anonimowy, Twoje IP zapisujemy w naszej bazie danych. Dodając komentarz akceptujesz Regulamin Serwisu

Dziś w Warszawie

17℃
3℃
Poziom opadów:
0 mm
Wiatr do:
23 km
Stan powietrza
PM2.5
10.20 μg/m3
Bardzo dobry
Zobacz pogodę na jutro